TAM Á 22-8 (TH) - Nhà cầm quyền Trung Quốc loan báo Việt Nam và nước này đã mở cuộc tuần tra chung ở vịnh Bắc bộ, theo nhật báo Trung Quốc bản Anh ngữ ngày 21 Tháng Tám 2009.

Bản tin này nói cuộc tuần tra chung chỉ thực hiện ở khu vực giữa Việt Nam và đảo Hải Nam chứ không đi xuống phía Nam, nơi có quần đảo Hoàng Sa hai bên tranh chấp chủ quyền.

Theo tờ Trung Quốc nhật báo, tàu tuần nghề cá lớn nhất của Trung quốc, Ngư Chính 311, và tàu ngư chính số 45001 đã tham dự cuộc tuần tra hỗn hợp trên một hành trình dài 231 hải lý gọi là “vùng đánh cá chung” với 2 chiếc tàu của cảnh sát biển Việt Nam.

Nhà cầm quyền Hà Nội ký với Bắc Kinh hiệp ước lãnh hải năm 2000 trong đó không đề cập đến hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Theo hiệp định này, Trung quốc sở hữu 46.77% trong khi Việt Nam sở hữu 53.23% vịnh Bắc bộ nhưng nhiều người đã tố cáo là Hà Nội đã bị ép nhượng cho Bắc Kinh 10,000 km2 của vịnh.

Cho đến ngày 20 Tháng Sáu 2004 hai bên trao đổi nghị định thư phê chuẩn Hiệp Ðịnh Phân Ðịnh Vịnh Bắc Bộ và đến năm 2006 mới bắt đầu tổ chức tuần tra chung dọc theo khu vực “đánh cá chung”. Khu vực “đánh cá chung” giới hạn số tàu và số lượng cá mà mỗi bên được đánh bắt.

Kỳ tuần tra chung vừa diễn ra là lần thứ tư kể từ 2006 đến nay.

Theo bản tin trên, viên chức kiểm soát ngư nghiệp của Trung Quốc và cảnh sát biển của Việt Nam cùng đi trên các tàu của cả hai nước làm nhiệm vụ “để bảo đảm là ngư dân không sử dụng các phương pháp đánh cá bất hợp pháp, thí dụ dùng lưới điện”.

Theo Trung Quốc nhật báo “không có vi phạm nào xảy ra”.

Những năm gần đây, tàu tuần Trung Quốc bắn hoặc đâm chìm tàu đánh cá của ngư dân Việt Nam gần quần đảo Hoàng Sa. Người ta hiếm hoi thấy nhà cầm quyền Hà Nội mạnh mẽ phản đối dù xác định hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa là của Việt Nam.

Các sự việc diễn ra trong khoảng 15 Tháng Sáu đến 1 Tháng Tám 2009 khi Trung Quốc loan báo cấm đánh cá trên biển Ðông mà một số tàu đánh cá của ngư dân miền Trung Việt Nam hoặc bị đâm chìm hoặc bị bắt giữ làm dư luận người Việt khắp nơi phẫn nộ.

Vì dư luận sôi nổi, nhà cầm quyền Hà Nội mới thấy lên tiếng phản đối và đòi thả người, thả tàu. Nhưng Trung Quốc chỉ thả ngư dân còn giữ lại hai tàu đánh cá bị bắt hồi Tháng Bảy.

Ðối với vịnh Bắc bộ, bản hiệp định giữa hai nước chấp thuận thành lập một vùng đánh cá chung nằm dưới vĩ tuyến 20 và có bề rộng khoảng 20 hải lý tính từ đường phân định ranh giới trên biển. Bản hiệp định còn đồng ý có một vùng đánh cá loại nhỏ ở cửa sông Bắc Luân với bề rộng 3 hải lý tính từ đường phân định ra mỗi bên và chiều dài 10 hải lý. Hiệp định này có hiệu lực 12 năm và 3 năm mặc nhiên gia hạn.

Nhưng chỉ 8 tháng sau khi Hiệp Ðịnh Hợp Tác Nghề Cá giữa hai nước hoàn tất, Hà Nội đã phải lên tiếng phản đối Trung Quốc vì bắn chết 8 ngư dân của tỉnh Thanh Hóa ngày 8 Tháng Giêng 2009. Bị phản đối, Bắc Kinh nói bắn tàu đánh cá Việt Nam vì “định cướp tàu Trung Quốc”. Trên thân tàu Việt Nam chạy thoát, ngư dân đếm được tới 430 lỗ đạn.

Hồi Tháng Sáu, chỉ ba ngày trước khi Trung Quốc loan báo cấm đánh cá trên biển Ðông rồi bắt giữ, đâm chìm tàu đánh cá Việt Nam, Phó thủ tướng VN, ông Nguyễn Sinh Hùng ra điều trần ở Quốc Hội ngày 12 Tháng Sáu 2009 nói rằng Hà Nội đã giải quyết tốt vùng vịnh Bắc bộ, phân ranh giới và bàn hiệp định đánh cá với phía Trung Quốc.